Dal is het Indiase woord voor gedroogde peulvruchten en het gerecht dat je ervan kookt. De vijf bekendste zijn masoor dal (rode linzen, het snelst gaar), moong dal (licht verteerbaar), toor dal (de klassieke gele dal), chana dal (stevig en nootachtig) en urad dal (voor dal makhani, idli en dosa). Gespleten dal kookt veel sneller dan hele bonen.
Welke soorten dal zijn er?
De tabel geeft de meest gebruikte soorten met hun Nederlandse naam. De kooktijden gelden voor een gewone pan en zijn richtlijnen: de leeftijd van de peulvruchten en de hardheid van het water maken veel verschil.
| Dal | Nederlandse naam | Weken | Kooktijd | Typische gerechten |
|---|---|---|---|---|
| Masoor dal | Gespleten rode linzen | Niet nodig | 15 tot 20 min | Masoor dal tadka, soep |
| Moong dal (geel) | Gespleten, gepelde mungbonen | Niet nodig | 20 tot 30 min | Khichdi, moong dal tadka |
| Moong chilka | Gespleten mungbonen met schil | Optioneel 1 uur | 25 tot 35 min | Dal, cheela |
| Toor dal | Gespleten duivenerwten | Optioneel 30 min | 30 tot 45 min | Sambar, dal fry |
| Chana dal | Gespleten desi kikkererwten | 1 tot 2 uur | 40 tot 60 min | Chana dal, vullingen |
| Urad dal (wit) | Gepelde urdbonen | 30 min (voor beslag 4 tot 6 uur) | 30 tot 40 min | Idli, dosa, vada |
| Hele urad (zwart) | Hele urdbonen | Een nacht | 60 tot 90 min | Dal makhani |
| Kala chana | Bruine kikkererwten | Een nacht | 60 tot 90 min | Kala chana curry |
| Kabuli chana | Kikkererwten | Een nacht | 60 tot 90 min | Chana masala |
Welke dal is het snelst klaar?
Masoor dal is het snelst: gespleten rode linzen hoeven niet te weken en zijn in 15 tot 20 minuten zacht. Gele moong dal volgt met 20 tot 30 minuten. Beide zijn ideaal voor een doordeweekse avond.
Wat is het verschil tussen gespleten en hele dal?
Gespleten dal is de peulvrucht in twee helften, vaak ook gepeld. Daardoor kookt hij sneller en wordt hij romig. Hele peulvruchten houden hun vorm, hebben meer bite en moeten weken.
Een voorbeeld: moong dal (geel) is gespleten en gepeld, moong chilka is gespleten met schil, en hele moong is de groene mungboon. Alle drie komen van dezelfde plant, maar je gebruikt ze voor andere gerechten.
Hoe kook je gedroogde bonen veilig?
Gedroogde bonen bevatten van nature lectinen die je pas onschadelijk maakt door goed te weken en daarna stevig te koken. De Finse voedselautoriteit adviseert alle gedroogde bonen minstens 12 uur te weken, af te spoelen en minstens een half uur te koken.
Gooi het weekwater weg en kook in vers water. Kook ongekookte bonen niet alleen op lage temperatuur, zoals in een slowcooker. Dit geldt voor hele bonen zoals black eye beans, adzuki en witte bonen; gespleten linzen zijn minder kritisch.
Kun je dal in een snelkookpan koken?
Ja, in India is de snelkookpan de standaard voor dal. De kooktijd wordt dan een fractie van de pantijd. Volg de handleiding van je pan voor de hoeveelheid water en de tijd, want die verschilt per model.
Welke dal kies je voor welk gerecht?
Kies op textuur. Wil je een romige, gladde dal, neem dan masoor, moong of toor dal. Wil je stukjes met bite, neem dan chana dal of hele peulvruchten. Voor beslag (idli, dosa) heb je gepelde urad dal nodig.
Peulvruchten zijn ook een goede plantaardige eiwitbron. Lees meer in peulvruchten als eiwitbron.
Producten uit onze winkel
Bekijk alle producten
Annam Jowar Whole 500gr€ 2,49Op voorraad
Annam Ragi Whole 500g€ 1,65Op voorraad
ANNAM SOYA BUTTON 250GR€ 2,25Op voorraad
Annam Soya Flakes 250gr€ 1,95Op voorraad
ANNAM SOYA MEDIUM 250GR€ 2,45Op voorraad
ANNAM SOYA MEDIUM 500GR€ 3,99Op voorraad
KTC Kala Chana in Salted Water€ 1,69Op voorraad
SCHANI CHANA DAL 2KG€ 4,65Op voorraad
Veelgestelde vragen
- Moet ik dal wassen voor het koken?
- Ja. Spoel dal in een zeef of kom met koud water tot het water bijna helder is. Zo verwijder je stof en losse schilletjes.
- Waarom wordt mijn dal niet zacht?
- Meestal is de dal oud, is het water erg hard, of heb je te vroeg zout of iets zuurs (tomaat, tamarinde) toegevoegd. Voeg zure ingrediënten pas toe als de dal zacht is.
- Hoeveel dal reken ik per persoon?
- Reken op ongeveer 50 tot 75 gram droge dal per persoon als bijgerecht bij rijst of chapati.
- Is chana dal hetzelfde als kikkererwten?
- Bijna. Chana dal is gespleten en gepelde desi kikkererwt, een kleinere, donkere soort. De grote lichte kikkererwt heet kabuli chana.